Dava Takibi

Dispute Resolution by Litigation - Antalya Lawyer

Dava Takibi

MEDENİ YARGILAMA HUKUKUNA HAKİM OLAN İLKELER

Ceza muhakeme hukukunda maddi gerçeklik aranırken medeni muhakeme hukukunda şekli gerçeklik aranır. Başka bir deyişle, hakim usulüne göre ispatlanabilen olgularla bağlıdır. Bu kuralın en basit örneği senetle ispat kuralıdır. Taraflardan biri bir senedi delil olarak sunduğu takdirde, borcun gerçek olup olmadığı araştırılmaksızın borç olduğu karinesi oluşur.

TASARRUF İLKESİ

HMK m.24’te düzenlenen tasarruf ilkesi uyarınca hakim davayı incelerken ve karar verirken tarafların talebi ile bağlıdır. Tasarruf ilkesi uyarınca davanın taraflarının dava konusu üzerinde ve yargılamanın seyri hakkında etki edebilme iktidarı vardır. Bu yetki dava açılırken dava konusuna karar vermek şeklinde olduğu gibi dava açıldıktan sonra da devam eder.

RE’SEN HAREKET İLKESİ

Re’sen hareket ilkesi, hakimin taraflarca bir talep olmadan da hüküm verebilmesini ifade eder. Başka bir deyişle hakim açılan davada taraflara sormaksızın birtakım kararlar verebilir. Dava delillerinin toplanması, yargılama giderlerine hükmedilmesi, tedbir alınması, boşanma davalarında çocuğun korunması, küçüğün velayet hakkı, küçüğün malvarlığı vb. konularda hakimin re’sen harekete geçme yetkisi mevcuttur.

TARAFLARCA GETİRİLME İLKESİ

Bu ilkeye göre dava malzemesi taraflarca getirilir. Hakim tarafların getirdiği malzemelere göre karar vermek zorundadır; başka dava malzemesi getirilmesini isteyemez ve re’sen getirtemez.  Dava malzemesi demek, tarafların iddiaları, savunmaları ve delilleridir.

RE’SEN ARAŞTIRMA İLKESİ

Taraflarca getirilme ilkesinin karşıtıdır. Dava malzemesinin hakim tarafından getirilmesini ifade eder. Boşanma, babalık davası, evlenmenin butlanı, nüfus kaydının düzeltilmesi, kadastro davası, iflasın ertelenmesi, velayetin kaldırılması, tapudaki düzeltme davası gibi kamu düzenini ilgilendiren davalarda re’sen araştırma ilkesi geçerlidir. Bu ilkenin uygulandığı davalarda iddia ve savunmanın değiştirilmesi ve genişletilmesi yasağı uygulanmaz, delil sözleşmesi yapılamaz ve ikinci tanık listesi verilebilir.

TALEPLE BAĞLILIK İLKESİ

Hakimin tarafların talepleriyle bağlı olmasını ve taleplere göre karar verebilmesini ifade eder. Hakim talepten fazlasına ya da talepten başka bir şeye karar veremez, ancak talepten azına karar verebilir.

HUKUKİ DİNLENİLME HAKKI

Bu ilke uyrınca davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın tüm ilgilileri hukuki dinlenilme hakkına sahiptir.

ALENİYET İLKESİ

Aleniyet ilkesi uyarınca duruşma ve kararlar kamuya açıktır. Anayasa’nın 141. Maddesinde de mahkemelerde duruşmaların herkese açık olduğu düzenlenmiştir. Ancak istisnai durumlarda, örneğin boşanma davalarında hakim talep üzerine gizlilik kararı verebilir.

DOĞRUDANLIK İLKESİ

Doğrudanlık ilkesi, hakimin dava malzemesini üçüncü bir kişi araya girmeden incelemesi, değerlendirmesi ve karar vermesini ifade eder. Esas hakkında karar verecek olan mahkeme, dava malzemesini de değerlendirecek olan mahkemedir. Bu ilkenin en önemli istisnası istinabe, yani hakimin yetkisi dışındaki alanlarda başka bir hakim eli ile keşif yapması veya tanık dinlemesidir.

USUL EKONOMİSİ İLKESİ

Usul ekonomisi ilkesi uyarınca hakim, yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesi ve gereksiz gider yapılmaması için gerekli gördüğü tedbirleri alır.

Antalya avukatlarından Barış Erkan Çelebi her türlü ticari uyuşmazlığın çözümü için dava açılması, takip edilmesi, sonuçlandırılması, sulh müzakerelerine girilmesi ve yönetilmesi ve diğer uyuşmazlık çözümü hizmetlerini sağlamaktadır.